http://www.wiki.kolejopedia.pl/index.php?action=history&feed=atom&title=SM42SM42 - Historia wersji2026-05-02T12:24:52ZHistoria wersji tej strony wikiMediaWiki 1.43.2http://www.wiki.kolejopedia.pl/index.php?title=SM42&diff=575&oldid=prevAdmin Kolejopedia: Utworzono nową stronę "== SM42 – polska lokomotywa manewrowa == '''SM42''' to normalnotorowa lokomotywa spalinowa typu Bo’Bo’, produkowana przez zakłady '''Fablok''' w Chrzanowie w latach 1963–1993. Jest to najliczniejsza seria lokomotyw spalinowych w Polsce, wykorzystywana głównie do prac manewrowych, prowadzenia lekkich pociągów towarowych i pasażerskich. == Historia == === Geneza projektu === W latach 50. XX wieku PKP rozpoczęły proces eliminacji parowozów z pracy ma…"2025-08-02T15:37:48Z<p>Utworzono nową stronę "== SM42 – polska lokomotywa manewrowa == '''SM42''' to normalnotorowa lokomotywa spalinowa typu Bo’Bo’, produkowana przez zakłady '''Fablok''' w Chrzanowie w latach 1963–1993. Jest to najliczniejsza seria lokomotyw spalinowych w Polsce, wykorzystywana głównie do prac manewrowych, prowadzenia lekkich pociągów towarowych i pasażerskich. == Historia == === Geneza projektu === W latach 50. XX wieku PKP rozpoczęły proces eliminacji parowozów z pracy ma…"</p>
<p><b>Nowa strona</b></p><div>== SM42 – polska lokomotywa manewrowa ==<br />
'''SM42''' to normalnotorowa lokomotywa spalinowa typu Bo’Bo’, produkowana przez zakłady '''Fablok''' w Chrzanowie w latach 1963–1993. Jest to najliczniejsza seria lokomotyw spalinowych w Polsce, wykorzystywana głównie do prac manewrowych, prowadzenia lekkich pociągów towarowych i pasażerskich.<br />
<br />
== Historia ==<br />
=== Geneza projektu ===<br />
W latach 50. XX wieku PKP rozpoczęły proces eliminacji parowozów z pracy manewrowej. Potrzebna była nowa lokomotywa spalinowa o większej mocy i uniwersalnym zastosowaniu. Projekt opracowało Centralne Biuro Konstrukcyjne Przemysłu Taboru Kolejowego w Poznaniu, a wykonanie powierzono zakładom Fablok.<br />
<br />
=== Prototyp i produkcja seryjna ===<br />
Pierwszy prototyp SM42-001 powstał w 1963 roku. Po udanych testach rozpoczęto produkcję seryjną, która trwała do 1993 roku. Łącznie wyprodukowano 1822 egzemplarze, z czego 1157 trafiło do PKP, a 622 do kolei przemysłowych.<br />
<br />
=== Eksport i odmiany ===<br />
* W latach 1972–1975 wyeksportowano 37 lokomotyw do Maroka (seria DG200).<br />
* W 1982 dostarczono 6 sztuk do Iraku.<br />
* Powstały odmiany pasażerskie: SP42 (z kotłem parowym) i SU42 (z ogrzewaniem elektrycznym).<br />
<br />
== Dane techniczne ==<br />
* '''Producent''': Fablok, Chrzanów<br />
* '''Lata produkcji''': 1963–1993<br />
* '''Układ osi''': Bo’Bo’<br />
* '''Masa służbowa''': 70 t<br />
* '''Długość''': 14 240 mm<br />
* '''Szerokość''': 3173 mm<br />
* '''Wysokość''': 4400 mm<br />
* '''Średnica kół''': 1100 mm<br />
* '''Silnik spalinowy''': a8C22 (V8, turbo)<br />
* '''Moc znamionowa''': 588 kW (800 KM)<br />
* '''Prędkość konstrukcyjna''': 90 km/h<br />
* '''Rodzaj przekładni''': elektryczna<br />
* '''System hamulcowy''': Oerlikon<br />
* '''Sterowanie wielokrotne''': tak<br />
* '''System ogrzewania''': brak (w wersji SM42)<br />
<br />
== Eksploatacja ==<br />
=== PKP ===<br />
Lokomotywy SM42 były wykorzystywane do:<br />
* prac manewrowych na stacjach rozrządowych,<br />
* prowadzenia pociągów towarowych i pasażerskich,<br />
* obsługi bocznic przemysłowych.<br />
<br />
W grudniu 2009 roku w eksploatacji pozostawały 1224 egzemplarze, w tym 867 w barwach PKP Cargo.<br />
<br />
=== Koleje przemysłowe ===<br />
Lokomotywy SM42 pracowały w zakładach przemysłowych, m.in. w hutach, kopalniach i zakładach chemicznych. Wersja Ls800P była uproszczona i przeznaczona dla przemysłu.<br />
<br />
== Modernizacje ==<br />
=== SM42-2000 ===<br />
W 1996 roku rozpoczęto modernizację SM42, tworząc wersję SM42-2000:<br />
* Nowa kabina z panoramicznymi szybami.<br />
* Silnik MTU o mocy 1000 KM.<br />
* Mikroprocesorowy system sterowania.<br />
* Klimatyzacja i ogrzewanie.<br />
<br />
=== Newag 6Dg ===<br />
Firma Newag opracowała głęboką modernizację SM42 pod nazwą 6Dg:<br />
* Silnik CAT C27 o mocy 708 kW.<br />
* Nowe nadwozie i kabina.<br />
* Falowniki, monitoring, system GPS.<br />
* Hamulec sprężynowy postojowy.<br />
<br />
== Ciekawostki ==<br />
* SM42 bywa nazywana „Stonką” ze względu na charakterystyczny dźwięk silnika.<br />
* Lokomotywa SM42-001 była testowana w Warszawie w 1964 roku.<br />
* Na bazie SM42 powstała lokomotywa akumulatorowa EPA42.<br />
* Wersja SP42 z kotłem parowym była nazywana „Kocioł”, a SU42 – „Polsat”.<br />
<br />
== Multimedia ==<br />
Zdjęcia i filmy związane z SM42 można znaleźć w Wikimedia Commons pod hasłem [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:SM42 SM42].<br />
<br />
== Zobacz też ==<br />
* [[Newag 6Dg]]<br />
* [[SP42]]<br />
* [[SU42]]<br />
* [[Lokomotywy spalinowe w Polsce]]<br />
<br />
== Przypisy ==<br />
{{Przypisy}}<br />
<br />
== Linki zewnętrzne ==<br />
* [https://pl.wikipedia.org/wiki/Fablok_6D Artykuł o SM42 na Wikipedii]<br />
* [https://kolej.mkm.szczecin.pl/encyklopedia/sm42 Encyklopedia SM42 – Kolejowy KOMIS]<br />
* [https://transportszynowy.pl/kolej/loksm42 Opis techniczny SM42 na transportszynowy.pl]<br />
<br />
[[Kategoria:Lokomotywy spalinowe]]<br />
[[Kategoria:Lokomotywy w Polsce]]<br />
[[Kategoria:Fablok]]</div>Admin Kolejopedia